Wzajemne uwarunkowanie języka i historii (Koselleck)

Reinhart Koselleck, twórca Begriffsgeschichte (historii pojęć), sformułował tezę komplementarną:

„Każdy język jest uwarunkowany historycznie, a każda historia jest uwarunkowana językowo. Któż chciałby zaprzeczyć, że wszelkie nasze konkretne doświadczenia stają się doświadczeniami jedynie za pośrednictwem języka? Tylko to czyni historię możliwą”.¹

Nie chodzi tu o prostą redukcję historii do języka, lecz o ujęcie historii i języka jako wzajemnie się konstytuujących: pojęcia historyczne nie tylko odzwierciedlają rzeczywistość, ale ją współkształtują i czynią doświadczalną. Zmiana pojęć jest zatem historycznym faktem równie realnym jak zmiana instytucji.

Footnotes

1. Koselleck, R. (1989). „Linguistic Change and the History of Events”, The Journal of Modern History 61(4), s. 649–666; cyt. za: Dadlez, E. Montaigne i nowoczesność, s. [do uzupełnienia] ↩