Tropologiczna prefiguracja (White)

Obserwacje Barthes’a podjęła i radykalnie rozwinęła koncepcja Haydena Whitea, szczególnie w Metahistory (1973). White argumentował, że historiograficzne narracje mają charakter metaforyczny: sugerują, iż zarysowana w nich fabuła odpowiada rzeczywistym procesom i zdarzeniom.¹ Każdy autor jest uformowany w określony sposób, a o prawdzie historycznej, którą usiłuje przedstawić, rozstrzyga przyjęty przezeń dyskurs.

White wyróżnił cztery tryby fabularyzacji (emplotment):

1. Romans,
2. Tragedia,
3. Komedia i
4. Satyra,

oraz cztery tryby tropologiczne:

1. Metaforę,
2. Metonimię,
3. Synekdochę i
4. Ironię.

Przez te tryby historyk prefiguruje pole historyczne, zanim jeszcze przystąpi do właściwego wyjaśniania: przeszłość staje się dostępna jedynie za pośrednictwem poetyckiego aktu konstrukcji.² Zależność od literackich środków wyrazu sprawia, że prawdę historyczną od fikcji dzieli niebezpiecznie cienka granica. White nie twierdził, że różnicy tej nie ma, lecz że jest ona mniej wyraźna, niż pozytywistyczny model historiografii zakładał.

Footnotes

1. Dadlez, E. Montaigne i nowoczesność, s. ↩

2. White, H. (1973). Metahistory, s. ↩