Ten wątek nie dotyczy samego pytania, czy coś istnieje, lecz jak istnieje w czasie. To przesuwa analizę ku ontologii temporalnej i pokazuje, że sposób bytowania realnego obejmuje również strukturę trwania.
spór endurantyzmu z perdurantyzmem dotyczy tego, czy przedmiot trwa jako cały w kolejnych chwilach, czy raczej składa się z części czasowych.
-
endurantyzm vs perdurantyzm:
-
endurantyzm: przedmiot jest w każdej chwili obecny jako cały;
-
perdurantyzm: przedmiot rozciąga się w czasie i ma części czasowe.
-
-
Po co to rozróżnienie:
-
aby doprecyzować, co znaczy tożsamość bytu realnego w czasie;
-
aby odróżnić zmianę „tego samego” od serii faz lub odcinków czasowych.
-
Ten spór należy do ontologii współczesnej, ale dobrze wpisuje się w szerszy problem sposobów istnienia. Jeśli byt realny jest czasowy, trzeba jeszcze zapytać, jaka jest jego temporalna architektura. Endurantyzm lepiej współgra z potocznym doświadczeniem rzeczy jako tych samych mimo zmian; perdurantyzm mocniej akcentuje analizę czterowymiarową i części czasowe.
W kontekście całej syntezy to poziom bardziej szczegółowy niż spór o actus essendi czy Ingardenowskie sposoby istnienia. Chodzi nie o to, co stanowi o byciu jako takim, lecz o to, jak byt realny trwa w czasie. Dlatego ten wątek warto traktować jako rozwinięcie ontologii czasu, a nie główną teorię istnienia.
realny sposób istnienia →(obejmuje)→ czasowość
czasowość →(rodzi spór)→ endurantyzm vs perdurantyzm
tożsamość w czasie →(jest stawką)→ endurantyzm / perdurantyzm
Źródła
-
Podstawa: standardowy spór w ontologii współczesnej.
-
Komentarze: w tym materiale pełni rolę dopowiedzenia do sposobu bytowania realnego.